خلاصه استاندارد PAS 55 و راهنمای گام به گام پیاده سازی آن

جولای 21, 1399343
6v6-1.jpg


خلاصه استاندارد PAS 55 و راهنمای گام به گام پیاده سازی آن



در جریان آشنایی بیشتر سازمان­‌های صنعتی کشور با مدیریت دارایی‌های فیزیکی، موضوع استانداردسازی و ایجاد سیستمی منطبق بر استانداردهای جهانی از موضوعات اصلی گفتگو بین مدیران و مشاوران است. دو  مرجع اصلی ارائه شده برای این منظور استاندارد PAS 55 و ایزو 55000 (ISO 55000) هستند. در استاندارد PAS 55 با تمرکز ویژه بر دارایی­‌های فیزیکی، گام‌هایی روشن و قابل اجرا برای پیاده سازی سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی ارائه کرده است. آشنایی خوانندگان با کلیات و گام­‌های پیاده سازی استاندارد PAS 55 تصویری کامل و قابل ارجاع از الزامات سیستم مدیریت دارایی ­های فیزیکی در کلیه صنایع دارایی محور در اختیار می‌گذارد.


تاریخچه توسعه استاندارد PAS 55

در ابتدای قرن جاری، با رشد روز افزون اهمیت پیاده سازی سیستم‌های به روز مدیریت دارایی­ های فیزیکی بر اساس نگاه مدیریت چرخه عمر دارایی­ های فیزیکی، استاندارد PAS 55 معرفی شد. نسخه اول استاندارد در بین سال­‌های 2004 -2002 با همکاری مشترک موسسه استاندارد بریتانیا (BSI) و موسسه مدیریت دارایی های فیزیکی (IAM) تدوین شده است. در این استاندارد با هدف بهینه‌سازی مدیریت دارایی ­های فیزیکی، الزامات پیاده سازی سیستم مدیریت دارایی ­ها در صنایع مختلف از جمله خدمات زیر ساخت آب و برق و گاز، حمل و نقل، معدنی، فرایندی و تولید معرفی شده است. مدل ارائه شده در استاندارد PAS 55 یک بار دیگر در سال 2008 به‌روزرسانی شد.

در ادامه توسعه استانداردهای مدیریت دارایی­ های فیزیکی در سال 2014، بر اساس و پایه استاندارد  PAS 55، خانواده استاندارد ایزو 55000 تدوین شد. هر چند در حال حاضر در سطح جهان با جانشین شدن استاندارد ایزو 55000، دیگر الزامی برای پیاده سازی استاندارد PAS 55 وجود ندارد، اما به جهت تمرکز دامنه استاندارد PAS 55 بر دارایی‌های فیزیکی در مقابل گسترده‌تر بودن دامنه استاندارد ISO 55000 برای تمام انواع دارایی‌­ها و همچین در دسترس بودن اسناد دقیق راهنمای پیاده سازی استاندارد PAS 55، مطالعه و الگوگیری از آن برای پیاده‌سازی موفق سیستم مدیریتی ویژه دارایی­‌های فیزیکی بسیار توصیه می‌شود.


تعریف مدیریت دارایی­ های فیزیکی در استاندارد PAS 55

در تعریف استاندارد PAS 55 با هدف تحقق برنامۀ استراتژیک سازمانی، مدیریت دارایی ­های فیزیکی مجموع شیوه‌ها و فعالیت‌هایی منظم و هماهنگ که سازمان از طریق آن‌ها دارایی‌ها و سیستم‌های دارایی‌ها و نیز هزینه‌ها و ریسک‌ها و عملکرد آن‌ها را به طور بهینه و پایدار و در طی چرخۀ عمر دارایی‌ها مدیریت می‌کند، است. در نگاه این استاندارد سیستم مدیریت دارایی­ های فیزیکی بر اساس اصول پایه‌­ای لزوم یکپارچگی، نگاه کل‌نگرانه و نظام‌مند، فراگیر بودن در کل فرایندهای چرخه عمر دارایی­ های فیزیکی، توجه به ریسک محوری و بهینه بودن تصمیمات و در نظر گرفتن اصول توسعه پایدار و حفظ محیط زیست بنا می‌شود.



اصول کلیدی و ویژگی‌های مدیریت دارایی ­های فیزیکی


دامنه دارایی‌های فیزیکی در استاندارد PAS 55

تمرکز اصلی در این استاندارد، ارائه مدلی برای مدیریت دارایی ­های فیزیکی در سازمان‌های دارایی محور است. اما این کار بدون توجه و مدیریت یکپارچه در ارتباط با دیگر انواع دارایی­‌ها اعم از دارایی­‌های شامل دارایی‌های انسانی، دارایی‌های اطلاعاتی، دارایی‌های مالی و دارایی‏‌های نامشهود (همچون اعتبار، روحیه، مالکیت معنوی، حسن ‏شهرت و …) میسر نمی‌شود.



دارایی‌های فیزیکی در ارتباط با دیگر انواع دارایی‌های سازمان


سطوح دارایی­‌های فیزیکی در استاندارد PAS 55

در مدیریت دارایی های فیزیکی بر اساس استاندارد PAS 55 بالاترین سطح به مدیریت کل سازمان اختصاص داده شده است. در این رده، دستیابی به اهداف راهبردی سازمان اولویت اول تصمیم‌گیری و فعالیت‌­های است. در ذیل مدیریت سازمان، دامنه سیستم مدیریت دارایی ­های فیزیکی قرار می‌گیرد. در دومین سطح و در دامنه سیستم مدیریت دارایی ­های فیزیکی، بهینه‌سازی سرمایه­‌گذاری‌ها و تصمیمات بر اساس اولویت‌بندی سازمان بر روی مجموعه دارایی‌ها مهم‌ترین فعالیت است. به طور مثال، یک شرکت توزیع نیروی برق مجموعه‌­ای از دارایی‌­های شبکه، خودرو­های عملیاتی، ساختما‌‌ن‌­ها و تاسیسات و دیگر انواع دارایی‌ها را در تملک دارد. بهینه‌سازی سرمایه‌گذاری بر روی برنامه‌­های توسعه و یا بهره‌­برداری و نگهداشت هر کدام از این مجموعه دارایی­‌ها از فعالیت‌­های اصلی در این سطح است.

در خصوص فعالیت­‌های سازمان در حوزه مدیریت عملکرد، ریسک­ ها و هزینه‌های سیستم­ دارایی ها، مانند یک خط تولید در شرکت خودروسازی، در سطح بعدی تصمیم­‌‌‌گیری می‌شود. در سطح آخر نیز مجموعه فعالیت­‌های سازمان در مدیریت چرخه عمر یک دارایی (تجهیز) خاص مشخص می‌­گردد. این ساختار در تعیین نقش­‌ها و مسئولیت‌­های هر کدام از سطوح مدیریتی و عملیاتی سازمان در مدیریت یکپارچه، بهینه و پایدار کل دارایی ­­های فیزیکی سازمان بسیار موثر است.


سطوح دارایی­‌های فیزیکی و مهم‌ترین اولویت‌­ها در مدیریت آن‌ها


عناصر سیستم مدیریت دارایی‏ های فیزیکی در استاندارد PAS 55

باید توجه داشت که سیستم مدیریت دارایی‌ ها در درجۀ اول برای پشتیبانی از تحقق برنامۀ استراتژیک سازمانی و به‌منظور برآوردن انتظارات ذی‌نفعان مختلف پیاده‌سازی می‌شود. بر همین اساس، برنامه استراتژیک سازمان نقطه آغاز حرکت و ایجاد برنامه‌ها، اهداف عینی، استراتژی و سیاست‌های مدیریت دارایی ‏های فیزیکی است. تدوین اهداف و تدوین برنامه­‌های راهبردی، ترکیب بهینه‌ای از فعالیت‌های چرخۀ عمر را در سراسر مجموعۀ دارایی‌ها و سیستم‌های دارایی‌ها (متناسب با حیاتی‌بودن، وضعیت، عملکرد و نوع ریسک انتخاب‌شدۀ سازمان) ایجاد می­‌کنند. شکل زیر بر اهمیت بهبود مستمر و نظارت بر سیستم مدیریت دارایی‌ ها (برای مثال در عملکرد دارایی‌ها یا ارتقای برنامه‌های مدیریت دارایی‌ها) تأکید دارد. این شکل اهمیت بهبود مستمر را از طریق تأثیر مستقیم بر برنامۀ استراتژیک سازمانی و انتظارات ذی‌نفعان نشان می‌دهد.



عناصر اصلی در سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی بر اساس استاندارد PAS 55


رویکرد و الزامات سیستم مدیریت دارایی ها در استاندارد PAS 55

رویکرد پیشنهاد شده برای پیاده سازی سیستم مدیریت دارایی­ های فیزیکی در این استاندارد، همانند استاندارد ISO 55000 استفاده از چرخه بهبود کیفیت دمینگ است. با هدف پایدارسازی روند بهبود و افزایش کارایی سیستم، این چرخه به چهار مرحله اصلی برنامه‌­ریزی، اجرا، بازنگری و بهبود (PDCA) تقسیم شده است. به طور خلاصه در هر کدام از این مراحل مجموعه اقداماتی به شرح ذیل صورت می‌گیرد.

برنامه‌ریزی: ایجاد برنامه‌ها، اهداف عینی و استراتژی مدیریت دارایی‌ ها برای ارائۀ نتایجی سازگار با سیاست‌های مدیریت دارایی‌های سازمان و برنامۀ استراتژیک سازمانی.

اجرا: ایجاد توانمندسازهای لازم برای اجرای مدیریت دارایی‌های فیزیکی (مانند نصب و راه‌اندازی سیستم‌های مدیریت اطلاعات دارایی‌ها) و دیگر الزامات (مثل الزامات قانونی) و اجرای برنامه‌های مدیریت دارایی‏‌ها.

بازنگری: مقایسۀ نتایج با سیاست‌های مدیریت دارایی‌های فیزیکی، هدف‏‌های استراتژی، الزامات قانونی و نظارت بر آن‌ها؛ ثبت و گزارش کردن نتایج.

بهبود: انجام اقداماتی برای حصول اطمینان از تحقق اهداف مدیریت دارایی‌ها و بهبود مستمر سیستم مدیریت دارایی‏‌ها و عملکرد دارایی‏‌ها.



رویکرد و الزامات پیاده سازی سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی در استاندارد PAS 55


جمع بندی

در این متن خلاصه استاندارد PAS 55 و الزامات آن در پیاده سازی سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی مورد بررسی قرار گرفت. هرچند پیاده‌سازی این استاندارد دیگر برای صنایع دارایی محور الزام آور نیست، اما مطالعه نگاه و رویکرد آن در آموزش و فهم هر چه بیشتر الزامات و رویکرد استاندارد جاری ایزو 55000 بسیار یاری‌رسان است. البته خوانندگان محترم باید به این نکته ظریف توجه داشته باشند که صرفا تهیه اسناد و الزامات استاندارد PAS 55 و یا ISO 55000 نشان­‌دهنده موفقیت در مدیریت دارایی های فیزیکی نیست؛ بلکه حرکت در مسیر تعالی مدیریت دارایی های فیزیکی و مشاهده نتایج تلاش‌های انجام شده روی بهره­‌وری و عملکرد سازمان، بر موفقیت در ممیزی‌­های استانداردها اولویت دارد. البته این راه به صورت تدریجی و با حرکت مداوم در مسیر بلوغ طی می­‌شود. برای هدایت سازمان‌ها در مسیر تعالی بهره­‌گیری از مدل­‌های کاربردی تعالی در مدیریت دارایی­ های فیزیکی، هم‌چون مدل آپتایم، توصیه می‌شود.




منابع:

1) موسسه استاندارد بریتانیا (BSI)، مدیریت دارایی ها: PAS 55-1 و PAS 55-2، ترجمه: علی زواشکیانی، محسن ربیعی، آریانا قلم، تهران، 1393


مطالب مرتبط

معرفی استانداردهای ISO55001، ISO55000 و ISO55002
معرفی استانداردهای ISO55001، ISO55000 و ISO55002
آنچه باید درباره استاندارد مدیریت دارایی های فیزیکی بدانید
آنچه باید درباره استاندارد مدیریت دارایی های فیزیکی بدانید
گام های اجرا و پیاده سازی مدیریت دارایی های فیزیکی
گام های اجرا و پیاده سازی مدیریت دارایی های فیزیکی

343 comments

  • EscothE

    2 بهمن 1400 at 9:27 ب.ظ

    asseskSile Scanning probe microscopes such as the AFM can also be used to apply a force to individual surface atoms and molecules and thereby in a controlled way to alter their position. https://www.alevitrasp.com Slimfast

  • Zoscoms

    5 بهمن 1400 at 11:08 ب.ظ

    Bminsw Plaquenil Pbraxc Zithromax Chlamydia Eye

  • lymnPooni

    6 بهمن 1400 at 4:44 ق.ظ

    Lymgoq Cochlear implantstransduce sounds to electrical energy stimulates CN VIII urinary incontinence Quick Hit The most common cause of incontinence in elderly patients is urge incontinence. Prednisone

  • Zoscoms

    18 بهمن 1400 at 2:12 ب.ظ

    Fzcejq que es viagra yahoo Plaquenil Viagra Online Vipps Myyioc

  • Montepuddy

    13 اردیبهشت 1401 at 7:59 ب.ظ

    [url=http://cheapdrugs.store/#]homeopathic remedies for ed[/url]

  • RogerPharo

    22 اردیبهشت 1401 at 2:04 ق.ظ

    how to cure ed the best ed pills medicine erectile dysfunction

  • RogerPharo

    24 اردیبهشت 1401 at 1:36 ق.ظ

    buy propecia usa buy propecia uk finasteride online bonus

  • RogerPharo

    24 اردیبهشت 1401 at 4:37 ب.ظ

    ed remedies treatment of ed mens ed pills

  • RogerPharo

    25 اردیبهشت 1401 at 7:41 ق.ظ

    propecia generic no prescription buy propecia finasteride propecia prescription

  • RogerPharo

    25 اردیبهشت 1401 at 8:20 ب.ظ

    pet meds without vet prescription best ed pills non prescription prescription drugs online without doctor

  • Jebnhople

    25 اردیبهشت 1401 at 9:27 ب.ظ

    health canada drugs and health products Levitra

  • RogerPharo

    26 اردیبهشت 1401 at 9:04 ق.ظ

    ivermectin for ear mites in rabbits ivermectin heartworm ivermectin for dogs heartworm

  • Normanram

    27 اردیبهشت 1401 at 7:35 ب.ظ

    generic drugs india order online pharmacy from india cheap generic drugs from india

  • Normanram

    28 اردیبهشت 1401 at 9:38 ق.ظ

    legitimate online pharmacies india india pharmacy mail order generic drugs without doctor’s prescription

  • JohnnyJancy

    30 اردیبهشت 1401 at 5:43 ب.ظ

    cialis from india cialis pharmacy tadalafil

  • JohnnyJancy

    31 اردیبهشت 1401 at 9:09 ق.ظ

    viagra where to buy viagra where to buy viagra tablets for men

  • Austinbrorb

    3 خرداد 1401 at 3:01 ب.ظ

    The difference of one number might not seem like a lot, but it significantly lowers the house edge: 2.7% compared to American Roulette’s 5.26%. Statistically, that’s a better deal for the player side of things over the long term, but the change to the house edge doesn’t impact the outcome of any individual bet. Another way to prevent getting this page in the future is to use Privacy Pass. You may need to download version 2.0 now from the Chrome Web Store. Click the “Quiz Me” button to complete the activity. Eddington’s discussion of quantum indeterminacy was closely bound up with his discussion of the ‘freedom of the human mind’ (1929, p. 310). Turing, too, was much interested in the issue of free will, and seems to have believed that the mind is a partially random machine. See further Copeland (2000). We have the word of one of Turing’s closest associates, Newman, that Turing ‘had a deep-seated conviction that the real brain has a ‘roulette wheel’ somewhere in it.’16 https://co19debate.com/community/profile/jaimehopkins905/ After you’ve seen a no deposit bonus that interests you and you’ve done your research to verify that the casino offering the bonus is trustworthy, fair, and secure, you can take advantage of the bonus and get to playing games! While the process for claiming a no deposit bonus can vary from casino to casino, you can usually expect that they will ask people new to their site to provide some information like name, age, and email. After that, you’re ready to play! Don’t forget to try as many different games as you can so you can get a feel for what the casino offers (or, if you’re a regular, find a new favorite game). by Casino Bonus Hunter Mar 14, 2022 Cashable Welcome Bonus, iPhone Mobile Casinos, No Deposit Bonus, US Friendly No deposit bonuses are pretty simple. They are most commonly offered to new players, as an incentive to create a casino account. Usually added to your account automatically during registration or after entering a bonus code, no deposit bonuses come in two forms – free cash bonuses and free spins bonuses.

  • MichaelTop

    5 خرداد 1401 at 4:33 ق.ظ

    viagra discount sildenafil 20 mg viagra amazon

  • MichaelTop

    5 خرداد 1401 at 7:22 ب.ظ

    viagra without a doctor prescription sildenafil 100 mg best place to buy generic viagra online

  • HomerNig

    7 خرداد 1401 at 2:01 ق.ظ

    cialis in usa cialis cialis generic over the counter

  • HomerNig

    7 خرداد 1401 at 3:45 ب.ظ

    cialis professional ingredients tadalafil dapoxetine and cialis online

  • HomerNig

    8 خرداد 1401 at 10:19 ب.ظ

    paypal cialis no prescription teva generic cialis purchase cialis

  • HomerNig

    9 خرداد 1401 at 11:35 ق.ظ

    brand cialis 20 cialis pills cialis 5mg daily how long before it works

  • Stromdiawn

    17 خرداد 1401 at 11:38 ب.ظ

    [url=https://stromectolgf.com/#]stromectol[/url] ivermectin 50

  • Thomasamoum

    21 خرداد 1401 at 1:53 ق.ظ

    [url=https://drwithoutdoctorprescription.online/#]buy prescription drugs online[/url] ed meds online without doctor prescription

  • Thomasamoum

    22 خرداد 1401 at 1:21 ق.ظ

    [url=https://drwithoutdoctorprescription.com/#]buy prescription drugs without doctor[/url] prescription meds without the prescriptions

  • MichaelMes

    27 خرداد 1401 at 4:07 ق.ظ

    [url=https://sildenafilmg.online/#]buy viagra online canada[/url] over the counter viagra

  • MichaelMes

    28 خرداد 1401 at 1:28 ب.ظ

    [url=https://sildenafilmg.shop/#]sildenafil[/url] viagra without a doctor prescription usa

  • MichaelMes

    29 خرداد 1401 at 8:40 ب.ظ

    [url=https://sildenafilmg.online/#]buy real viagra online[/url] where to buy viagra

  • Hom

    1 تیر 1401 at 7:33 ق.ظ

    BitStarz Casino Fancy Fruits GDN We follow all standard European (one-zero) Roulette rules; you may place a bet as high as the limit stated on each valid betting location. If a bet is placed above the limit, we will automatically adjust it to the limit. How to Play Bitspin Video Tutorial Simply enter your bet, and choose a prize row. You may either click on a row to preview it on the wheel and use it in the editor or use any wheel immediately by pressing the corresponding color button. Get bitcoin casino for free Automated Betting Stake casino, the provably fair platform that was launched as recently as 2017, has quickly grown the ranks as a major crypt-casino. Recognizing that it is still in its early days, Stake.com has a very reasonable Bitcoin faucet program in place. This type of reward system is based on the amount you wager and the level of your account, starting at a minimum of 100 Satoshis. https://www.hrwebsolution.com/community/profile/flynnl809330362/ As the competition at the online gaming field is growing tremendously, the real money casinos compete fiercely for every gambler. This is great news for the player because they can choose the website with the best bonus options to rise their initial bankroll without depositing much. These bonuses are found at most NZ casinos. Bingo (called housie in New Zealand and Australia) is legal, and quite popular. There are numerous bingo halls in the country (around 50, but it’s hard to know for sure, most of them don’t have any online presence whatsoever). The Gambling Act regulates bingo, including that prizes may only be cash, and the amount of it, which depends on the class of the gambling activity (see above). To enjoy the best gaming experience available, we recommend that you use the latest version of Chrome or Firefox.

  • Shelbydript

    2 تیر 1401 at 9:32 ق.ظ

    [url=https://doxycyclineforsale.life/#]buy doxycycline south africa[/url] buy doxycycline hyclate 100mg without a rx

  • Rickyges

    2 تیر 1401 at 10:05 ب.ظ

    [url=https://doxycyclineforsale.life/#]doxycycline 200 mg capsules[/url] where can i get doxycycline uk

  • HomerNig

    4 تیر 1401 at 3:48 ق.ظ

    [url=https://buytadalafil.men/#]tadalafil online prescription[/url] generic tadalafil from canada

  • HomerNig

    6 تیر 1401 at 6:20 ق.ظ

    [url=https://buynolvadex.store/#]buy nolvadex online[/url] nolvadex for sale amazon

  • EdwardTouse

    6 تیر 1401 at 10:41 ق.ظ

    price of lipitor in india lipitor purchase

  • Williamtrerb

    7 تیر 1401 at 3:49 ق.ظ

    lipitor 10mg price in india lipitor coupon

  • Michealkaf

    10 تیر 1401 at 12:50 ق.ظ

    [url=https://cipro.best/#]buy cipro cheap[/url] ciprofloxacin

  • KatinePlpn

    10 تیر 1401 at 3:50 ق.ظ

    double diamond free slots
    [url=”https://2-free-slots.com”]mobile deluxe slots[/url]
    wining slots

  • IsiahWeive

    10 تیر 1401 at 8:15 ب.ظ

    best ed pills online erection pills

  • Michealkaf

    13 تیر 1401 at 6:15 ق.ظ

    [url=https://diflucan.icu/#]diflucan brand name[/url] diflucan online paypal

  • DarrellAbome

    17 تیر 1401 at 5:42 ب.ظ

    clomid coupon buy clomid

  • AurliePlpn

    17 تیر 1401 at 7:44 ب.ظ

    best gambling slots
    [url=”https://411slotmachine.com”]vegas slots online[/url]
    big win cat

  • Danielheani

    18 تیر 1401 at 2:11 ب.ظ

    [url=https://edpills.best/#]cure ed[/url] ed meds online without doctor prescription

  • DarrellAbome

    19 تیر 1401 at 7:31 ق.ظ

    ed pills ed pills

  • Danielfrike

    19 تیر 1401 at 4:29 ب.ظ

    [url=https://doxycyclineonline.store/#]buy doxycycline[/url] buy doxycycline

  • CraigBroro

    21 تیر 1401 at 2:05 ق.ظ

    dark web poison darknet guide [url=https://darkmarketonionsites.shop/ ]alphabay market onion link [/url]

  • Hillnok

    21 تیر 1401 at 2:06 ق.ظ

    dark markets south korea darknet drugs guide [url=https://alivedarknetmarket.com/ ]fresh onions link [/url]

  • Danielheani

    21 تیر 1401 at 4:49 ب.ظ

    [url=https://stromectol.life/#]generic ivermectin[/url] order stromectol over the counter

  • Phillippeags

    23 تیر 1401 at 2:30 ق.ظ

    stromectol for humans for sale stromectol

  • Stevesmopy

    25 تیر 1401 at 8:05 ق.ظ

    [url=https://pharmacyizi.com/#]carprofen without vet prescription[/url] buy ed pills

  • Richardhow

    26 تیر 1401 at 12:09 ق.ظ

    best price for generic viagra on the internet canadian drug prices

  • Stevesmopy

    27 تیر 1401 at 2:55 ق.ظ

    [url=https://pharmacyizi.com/#]prescription drugs online without doctor[/url] erectile dysfunction drugs

  • Stevesmopy

    28 تیر 1401 at 3:37 ب.ظ

    [url=https://pharmacyizi.com/#]canadian drugstore online[/url] best drugs for ed

  • ChandaPlpn

    29 تیر 1401 at 4:43 ق.ظ

    dissertation literature review help
    [url=”https://businessdissertationhelp.com”]powerpoint for creative writing[/url]
    dissertation title examples

  • Stevesmopy

    29 تیر 1401 at 10:41 ب.ظ

    [url=https://pharmacyizi.com/#]best erectile dysfunction pills[/url] ed treatment

  • AvivaPlpn

    30 تیر 1401 at 5:35 ق.ظ

    writing dissertation abstract
    [url=”https://customdissertationwritinghelp.com”]paper help[/url]
    dissertation service

  • GeraldDrype

    31 تیر 1401 at 12:37 ق.ظ

    [url=https://onlinepharmacy.men/#]online pharmacy without prescription[/url] mexican pharmacy online

  • DortheaPlpn

    31 تیر 1401 at 12:44 ق.ظ

    writing methodology for dissertation
    [url=”https://customthesiswritingservices.com”]best dissertation writing services uk[/url]
    writing dissertation service

  • cheap deltasone

    31 تیر 1401 at 7:23 ق.ظ

    aralen grid quineprox 75 mg husband taking aralen while conceiving what halpens when you take aralen with enbrel

  • VerieePlpn

    31 تیر 1401 at 8:14 ب.ظ

    dissertation proposal example
    [url=”https://dissertationhelperhub.com”]dissertation writing[/url]
    acknowledgements dissertation

  • GeraldDrype

    1 مرداد 1401 at 9:20 ق.ظ

    [url=https://allpharm.store/#]Zofran[/url] Levitra Oral Jelly

  • bup

    1 مرداد 1401 at 11:27 ق.ظ

    Ihnen gefallen einige der aufgeführten virtuellen Spielhallen und deren Neukundenbonus? Nutzen Sie für weiterführende Informationen den Gamomat Casino Betrugstest, um die beste Plattform für Ihre persönlichen Spielvorlieben zu wählen. Gleichwohl der Fokus auf Gamomat Slots ausgerichtet ist, gibt es Unterschiede, was die Auswahl betrifft. Außerdem sind die Casino Bonus Angebote der Testsieger grundlegend verschieden. Vom Gamomat Bonus ohne Einzahlung mit gratis Startguthaben über Freispiele bis hin zur hoch angesetzten Einzahlungsprämie ist alles dabei. Unser Betrugstest hat es eindeutig bewiesen: Die Gamomat Spielhallen leisten wirklich vieles, was auch die Sicherheit und Verlässlichkeit der Software betrifft. Dazu kommen noch Casino-Boni, die mit moderaten Durchspielbedingungen für die Fairness der Casinos beitragen. Wenn Sie also ein sicheres, aber auch spannendes Spiel bevorzugen, können wir Ihnen ein Gamomat Casino wärmstens empfehlen. https://www.ptechnicians.com/forum/profile/cleobresnahan22/ Als Alternative bietet sich das bereits beschriebene Book of Dead an. Dieser Slot steht in den meisten Online Casinos zur Verfügung und Play’n Go hat mit einer separaten mobilen Version dafür gesorgt, dass das Game auch auf einem Smartphone ohne Probleme funktioniert. Voraussetzung ist allerdings, dass ihr eine stabile Internetverbindung habt. Am besten nutzt ihr WLAN, falls das nicht geht müsst ihr eueren Datentarif genau um Auge behalten. Bei den meisten Tarifen wird der Anbieter die Geschwindigkeit drosseln, wenn zu viele Daten verbraucht worden sind. Zwar ist Book of Dead nicht sehr datenintensiv, doch je nachdem, wie viele ihr bereits verbraucht habt, kann die Grenze schnell erreicht sein. Book of Ra kann in einem Casino-Vergleich aus zwei möglichen Gründen erwähnt werden. Zum einen kann es um einen Book of Ra Bonus gehen, der den Beobachtungen nach tatsächlich nicht unwahrscheinlich ist. Zum anderen geht es darum, dass beliebte Spiele besonders in den Fokus gestellt werden. Und somit auch der Book of Ra Spielautomat von Novomatic.

  • KeithBobia

    1 مرداد 1401 at 5:27 ب.ظ

    [url=https://erectionpills.shop/#]ed dysfunction treatment[/url] buy erection pills

  • SuzannPlpn

    2 مرداد 1401 at 1:15 ق.ظ

    dissertation crossword clue
    [url=”https://dissertationhelpspecialist.com”]dissertation presentation[/url]
    doctoral dissertation help reference

  • GeraldDrype

    2 مرداد 1401 at 6:20 ب.ظ

    [url=https://erectionpills.shop/#]medication for ed dysfunction[/url] best erection pills

  • SalliPlpn

    2 مرداد 1401 at 7:40 ب.ظ

    phd dissertation example
    [url=”https://dissertationwritingcenter.com”]tips for writing a dissertation[/url]
    dissertation writing and editing

  • DarsiePlpn

    3 مرداد 1401 at 2:32 ب.ظ

    dissertation express
    [url=”https://examplesofdissertation.com”]dissertation help articles[/url]
    dissertation help ireland editing

  • GeraldDrype

    4 مرداد 1401 at 3:20 ق.ظ

    [url=https://onlinepharmacy.men/#]best online pharmacy usa[/url] professional pharmacy

  • TandiPlpn

    4 مرداد 1401 at 10:24 ق.ظ

    casino free bonus
    [url=”https://1freeslotscasino.com”]free welcome bonus[/url]
    bonus no deposit

  • MabellePlpn

    4 مرداد 1401 at 12:08 ق.ظ

    best rated essay writing service
    [url=”https://helpwithdissertationwritinglondon.com”]help writing a dissertation[/url]
    rfp writing services

  • KeithBobia

    4 مرداد 1401 at 7:54 ب.ظ

    [url=https://canadiandrugs.best/#]prescription without a doctor’s prescription[/url] prescription drugs online without doctor

  • JenneePlpn

    5 مرداد 1401 at 10:16 ق.ظ

    dissertation proposal template
    [url=”https://professionaldissertationwriting.com”]dissertation help ireland editing[/url]
    order a dissertation

  • TandiPlpn

    5 مرداد 1401 at 11:49 ق.ظ

    mobile gambeling
    [url=”https://1freeslotscasino.com”]mobile gambeling[/url]
    casino games that pay real money

  • GeraldDrype

    5 مرداد 1401 at 12:34 ق.ظ

    [url=https://erectionpills.shop/#]pills for ed[/url] natural ed medications

  • buy nolvadex

    5 مرداد 1401 at 10:06 ب.ظ

    naltrexone 4.5mg [url=https://reviaus.com/#]revia cream prescription [/url] naltrexone side effects weight gain how does naltrexone work for fibromyalgia

  • HerminaPlpn

    6 مرداد 1401 at 7:17 ق.ظ

    dissertation thesis writing
    [url=”https://professionaldissertationwriting.org”]dissertation help galway[/url]
    dissertation help

  • AbagaelPlpn

    6 مرداد 1401 at 12:08 ق.ظ

    more casino games
    [url=”https://9lineslotscasino.com”]casino bonus no deposit[/url]
    usa casino online

  • GeraldDrype

    6 مرداد 1401 at 9:39 ب.ظ

    [url=https://canadiandrugs.best/#]legal to buy prescription drugs without prescription[/url] buy prescription drugs from canada cheap

  • AudrePlpn

    7 مرداد 1401 at 3:22 ق.ظ

    top servis
    [url=”https://writing-a-dissertation.net”]help dissertation[/url]
    dissertation proposal writing help

  • ShaylaPlpn

    7 مرداد 1401 at 11:18 ق.ظ

    casino mobile
    [url=”https://all-online-casino-games.com”]usa casinos on line[/url]
    casino no deposit sign up bonus

  • HestiaPlpn

    7 مرداد 1401 at 11:09 ب.ظ

    citing a dissertation mla
    [url=”https://writingadissertationproposal.com”]buy a dissertation online help[/url]
    how long is a dissertation

  • VerenaPlpn

    8 مرداد 1401 at 10:07 ق.ظ

    bonus online casino
    [url=”https://casino8online.com”]us casinos online[/url]
    what is the best online casino for real money

  • Careyrab

    8 مرداد 1401 at 10:24 ب.ظ

    [url=https://stromectolbestprice.com/#]ivermectin for humans lice[/url] ivermectin price comparison

  • DixiePlpn

    9 مرداد 1401 at 8:08 ق.ظ

    us casinos online
    [url=”https://casino-online-jackpot.com”]win real money online casino[/url]
    real money no deposit casino

  • purchase amoxil

    9 مرداد 1401 at 6:31 ب.ظ

    molnipiravir [url=https://molnupiravirus.com/#]molnupiravir merck india [/url] does molnupiravir have ivermectin in it molnupiravir about pill that hospitalization death

  • LaureenPlpn

    10 مرداد 1401 at 6:13 ق.ظ

    mobile online casino
    [url=”https://casino-online-roulette.com”]no deposit slots for real money[/url]
    best casino deposit bonus

  • Michaelvaf

    11 مرداد 1401 at 5:57 ق.ظ

    doctors for erectile dysfunction soma therapy ed

  • FranniPlpn

    11 مرداد 1401 at 7:07 ق.ظ

    free welcome bonus no deposit casino
    [url=”https://cybertimeonlinecasino.com”]casino online real money[/url]
    no deposit sign up bonus

  • PearlPlpn

    12 مرداد 1401 at 5:27 ق.ظ

    biggest online casino bonus
    [url=”https://download-casino-slots.com”]best casino bonus[/url]
    online gambling real money

  • valtrex cream

    12 مرداد 1401 at 9:42 ق.ظ

    legal viagra australia [url=http://canadaviagra.com/#]compra viagra [/url] how fast does viagra work cialis how to take effectively

  • Jamesembam

    12 مرداد 1401 at 10:15 ق.ظ

    [url=https://drugsbestprice.com/#]over the counter erectile dysfunction pills[/url] prescription drugs without prior prescription

  • BobbiePlpn

    13 مرداد 1401 at 4:04 ق.ظ

    online casino best bonus
    [url=”https://firstonlinecasino.org”]free welcome bonus no deposit casino[/url]
    no deposit casino bonus

  • DavidKic

    13 مرداد 1401 at 9:16 ب.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]pain medications without a prescription[/url] comfortis without vet prescription

  • galiNaifs

    13 مرداد 1401 at 11:12 ب.ظ

    Comprar Cialis En Gijon [url=http://buycialikonline.com]cheap cialis no prescription[/url] Tab generic isotretinoin website cod accepted

  • LesliePlpn

    14 مرداد 1401 at 2:09 ق.ظ

    casino free bonus
    [url=”https://free-online-casinos.net”]casino online real money[/url]
    betonline casino

  • purchase amoxil 250mg

    14 مرداد 1401 at 10:37 ب.ظ

    naltrexone sleepy [url=http://reviaus.com/#]naltrexone order canada [/url] is naltrexone: a steroid where can i get naltrexone implant

  • DavidKic

    15 مرداد 1401 at 10:34 ق.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]canadian drugs online[/url] best ed pills non prescription

  • TrudiePlpn

    17 مرداد 1401 at 2:30 ق.ظ

    cherry jackpot casino
    [url=”https://internet-casinos-online.net”]no deposit welcome bonus casino[/url]
    sign up bonus no deposit

  • DavidKic

    17 مرداد 1401 at 4:35 ق.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]non prescription ed pills[/url] online canadian pharmacy

  • revia prices generic

    17 مرداد 1401 at 10:44 ق.ظ

    molnupiravir india [url=https://molnupiravirus.com/#]tab molnupiravir price [/url] molnupiravir data molnupiravir tablet online

  • TeddiePlpn

    17 مرداد 1401 at 12:27 ق.ظ

    best vpn netflix
    [url=”https://freevpnconnection.com”]free phone vpn[/url]
    fastest vpn service

  • bak

    17 مرداد 1401 at 10:14 ب.ظ

    Take your free daily turn for the chance to win free spins and cash prizes with the daily Bonus Drop promotion at William Hill Casino. William Hill promo code Jun 2022: Bet ВЈ10 Get ВЈ40 William Hill treats new customers with a buy-in bonus. The offer translates to a match deposit bonus for your first payment at the casino. You can receive a 100% bonus on your first buy-in, up to a maximum of €300. Deposits made via electronic wallets will not be eligible for the bonus and interested members must opt in to take part. The minimum buy-in amount is €10. A wagering requirement of 40x applies. The casino William Hill welcome bonus is not available in Finland, Italy, Spain and Ireland. All games listed under “Live Casino” are excluded from the offer, sadly. This article will tell how much the average household can expect to save by installing solar in each Australian capital.  What’s more, I’ll give you the tools you can use to estimate your solar energy savings and help you find the best retail electricity plan. https://kristinhelga.is/community/profile/stephanmosher5/ Analyzing Monday’s Washington Nationals at Atlanta Braves odds and lines, with MLB expert picks and predictions. We feature the Top 5 Bitcoin casinos that offer betting in both BTC, and other cryptocurrencies. One of the most classic casino games around is Roulette and the game offers many ways of placing a bet. You can choose to place your money on red or black, a single number or numbers as a group. On top of that, you can pick odd or even numbers, high (19-36) or low (1-18). The focus of Roulette is on the wheel itself, which is where the ball is placed to spin. After circling a number of laps, the ball will eventually drop and bounce around before finally settling on one of the numbered pockets. Thrilling action is guaranteed whenever you spin the roulette wheel at BitStarz. No Deposit Bonus House Of Pokies Twice on Mondays for Gold members bonus in Dinkum Pokies Casino

  • JaynellPlpn

    18 مرداد 1401 at 2:28 ق.ظ

    best online bingo
    [url=”https://newlasvegascasinos.com”]online casinos for real money[/url]
    casino free bonus

  • MarrileePlpn

    18 مرداد 1401 at 9:08 ق.ظ

    free vpn reviews
    [url=”https://free-vpn-proxy.com”]best vpn software[/url]
    free youtube vpn

  • DavidKic

    18 مرداد 1401 at 5:31 ب.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]buy anti biotics without prescription[/url] non prescription ed drugs

  • JenneePlpn

    18 مرداد 1401 at 8:16 ب.ظ

    best vpn for crypto trading
    [url=”https://imfreevpn.net”]nord vpn free[/url]
    vpn avast

  • DulceaPlpn

    19 مرداد 1401 at 10:12 ق.ظ

    play blackjack online money
    [url=”https://onlinecasinofortunes.com”]best casino online usa[/url]
    free sign up bonus no deposit casino

  • JenneePlpn

    19 مرداد 1401 at 5:36 ب.ظ

    one time buy vpn
    [url=”https://imfreevpn.net”]best vpn 2018 reddit[/url]
    small business vpn client

  • DavidKic

    20 مرداد 1401 at 6:33 ق.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]pet meds without vet prescription[/url] best canadian pharmacy online

  • CarolanPlpn

    20 مرداد 1401 at 9:26 ق.ظ

    best online blackjack
    [url=”https://onlinecasinosdirectory.org”]free bonus no deposit casino[/url]
    bonus online casino

  • AshleighPlpn

    20 مرداد 1401 at 1:30 ب.ظ

    where to buy vpn
    [url=”https://ippowervpn.net”]best vpn multiple devices[/url]
    best free unlimited vpn

  • FanyaPlpn

    21 مرداد 1401 at 9:22 ق.ظ

    online casinos no deposit bonus
    [url=”https://onlineplayerscasino.com”]usa online casino[/url]
    united states online casino

  • KelseyPlpn

    21 مرداد 1401 at 10:17 ق.ظ

    which free vpn is best?
    [url=”https://rsvpnorthvalley.com”]chrome vpn extension free[/url]
    free chrome vpn

  • DavidKic

    21 مرداد 1401 at 9:42 ب.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]pet meds without vet prescription canada[/url] legal to buy prescription drugs without prescription

  • LaurellaPlpn

    22 مرداد 1401 at 8:41 ق.ظ

    free vpn for google chrome
    [url=”https://shiva-vpn.com”]vpn free for pc[/url]
    one time buy vpn

  • CarolinPlpn

    22 مرداد 1401 at 10:12 ق.ظ

    casino usa
    [url=”https://ownonlinecasino.com”]casino bonus online[/url]
    best online bingo

  • cialisgenericoBLign

    23 مرداد 1401 at 10:04 ب.ظ

    medicamento disfuncion erectil [url=https://comprarcialis5mg.org/it/]cialis generico[/url] disfuncion erectil seguridad social

  • SheelaghPlpn

    24 مرداد 1401 at 10:58 ق.ظ

    best vpn for netflix
    [url=”https://superfreevpn.net”]buy vpn server[/url]
    best vpn wirecutter

  • DavidKic

    24 مرداد 1401 at 10:59 ب.ظ

    [url=https://medrxfast.com/#]canadian drugs[/url] prescription drugs without prior prescription

  • FifinePlpn

    25 مرداد 1401 at 12:08 ق.ظ

    free bonus no deposit casino
    [url=”https://trust-online-casino.com”]online casino with free signup bonus real money usa no deposit[/url]
    online casinos no deposit

  • GwenorePlpn

    25 مرداد 1401 at 10:43 ب.ظ

    no deposit casino games
    [url=”https://vrgamescasino.com”]real online casino[/url]
    casino bonus

نظرات

Your email address will not be published.